Kirat Yakthung Chumlung (UK)

slFft- ofSy'I r'Dn'I o's]

लिम्बु भाषामा वार, महिनाहरु र केहि चांहिदा शब्दहरु

तिनेवा- आइतबार- Sun
फोरावा- सोमबार- Mon
मिक्हाङ्वा-मंगलवार-Tue
खेक्सुवा- बुधवार - Wed
कुरुप्पा- विहिवार- Thu
फक्सुवा - शुक्रवार - Fri
सेन्छेङ्वा- शनिवार-Sat

काक्फेवा- माग - Jan
साक्फेवा-फाल्गुन-Feb
चेरेङ्नाम- चैत - Mar
थेरेनाम- वैसक -Apr
काप्मेप्पा- जेष्ठ-May
थप्मेप्पा- असार -June
सिसेक्पा- साउन -July
ठेसेक्पा- भदौ - Aug
सिसेक्क्रो- असोज-Sep
ठेसेक्क्रो - कातिक -Oct
सेन्छेङ्ला-मङ्सिर-Nov
सिसेक्ला - पुस - Dec

हाङ्योक मुक्चुम्भो - सरकार ,
खाङ्ला हाङ्मुक - कानुन ,
योकनामीङ् - नीति ,
वायाखाङ्ला - विधिको नियम ,
नोदङ्निङ् - शान्ति .
तेन्धङ्निङ् - युद्द ,
टङ्वादेक् - वार्ता ,
ईङ्दङ्यूक - सहमति ,
हाङ्मुईयुक - राजस्व विभाग ,
याङ्मुकईहिम - बैक ,
पुङ्सेप्पमुक हिम - वनविभाग ,
पेविकमाङ् - राहत कोस

अङ्सिमाङ् - ईस्वरिय अवतार - incarnation of God
माङ् - भगवान - god
सामजिक - वेद -religious book
ओत - उज्यालो - bright light
चुमलुङ् - सभा बैठक - meeting
जुम - संघ -association
थोसुदिम्बा - अध्यक्ष -president
निङ्साङ् - अपेक्षागर्नु – expect

कुबुङ्लिङ्मा-प्राथमिक्ता
फप्याजिक्-भौतिक्
चो:क्या:म्ब्क्-कृयाकलाप्
ताङ्सेप्लुङ्या:म्ब्क्-दिगो उपायोगि
लाजे ?ईल्ले या:ङ्बा-किसान्
आप्लुङ्-हित्
तक्नाम्भे-पुर्वाधार्
काप्याङ्-भात्ता

चङ्पेमुक -हवाइजहाज
लखतिक्मुक - कम्प्युटर
खोङ्फे - पानिजहाज
येम्मुक - घडी
तेन्मुक- रेडियो
लखतमिक - विज्ञान
गला - नाका ,सिमाना
टोङ्गामपेमुक – लडाकुविमान

By Hamma Ejam
27 December 2009 at 08:56

आङ्गा आमिङ काङ्सोर = मेरो नाम काङ्सोर हो ।
खेने केमिङ थे बे ? = तिम्रो नाम के हो?
खुने कुमिङ थे बे ? = उस्को नाम के हो ।
खुने कुमिङ लाल्सोर रो । = उस्को नाम लाल्सोर हो ।

पानथुम (कुराकानी):-
खेने केहीम आत्तिबे ? = तपाईंको घर कता हो ?
आहिम आठराइ ,तेरह्थुम रो = मेरो घर आठराइ, तेरह्थुम हो।
खेने केसङ थे बे? = तपाईंको थर के हो?
आङगा आसङ फोम्बो रो = मेरो थर फोम्बो हो।
आल्ल सेन्दिरो = अब छुटौ है ।
ओकनु, सेन्दिना । = हुन्छ नि छुटौ न।
खेने युङे आङगा पेगाङ्लो = तिमी बस म हिंडे है।
ल ल तान्दिक तुम्सिरो = ल ल भोली (हामी दुई) भेटौ है।
ल ल तान्दिक तुम्मिरो = ल ल भोली (हामी) भेटौँला।

शब्दार्थहरु :-
आङगा = म
आनी = हामी
हेने/खेने = तिमी, तपाई
हुने/खुने = उ
हेन/खेन = त्यो

आन्छी,आन्छिगे = हामी दुई
हेन्छी/खेन्छी = तिमी, तपाईं दुई
हुन्छी/खुन्छी = उनी दुई
हेन्छी/खेन्छी = ति दुई , तिनी दुई

आनिगे = हामीहरु
हेनी/खेनी = तिमीहरु, तपाईंहरु
हुनी/खुनी = उनिहरु
कन्हा = यिनिहरु
हेन्हा/खेन्हा = तिनिहरु

शब्दार्थहरु :-
मिङ = नाम हिम = घर
सङ =थर आत्ति/आत्तो = कता, कहा
सेन्दी = छुटौ ओकनु = हुन्छ नि
तान्दिक =भोलि तुम्सी = भेटौ (हामि दुई)
तुमी = भेटौ (हामि) पेगाङ्लो = गए है (म)

लिम्बु भाषामा नामको अगाडी ''आ'' लगाउदा ''मेरो'' भन्ने हुन्छ, ''के'' लगाउदा ''तिम्रो'' हुन्छ अनि ''कु'' लगाउदा ''उसको'' भन्ने बुझिन्छ !

आमिङ = मेरो नाम
केमिङ = तिम्रो नाम
कुमिङ = उसको नाम
आहिम = मेरो घर
केहीम = तिम्रो घर
कुहीम = उसको घर
मिङ = नाम
हिम = घर
सङ =थर
आत्ति/आत्तो = कता, कहा
सेन्दी = छुटौ
ओकनु = हुन्छ नि
तान्दिक =भोलि
तुम्सी = भेटौ ( हामि दुई)
तुमी = भेटौ (हामि)
पेगाङ्लो = गए है

A सेवारो आलुङे !
B सेवारो । आत्तो केधासिङ्बे ? (कता हिड्यौ नि ?)
A निसाम हिम पेक्का ल आ बा । (स्कूल जाउ भनेको ?)
B हेक्याङ , निसाम हिम थ्याङ के बेक पा बे ? (अनी किन स्कूल जान लागेको)
A साप्ला निच्छे पेक्काबा । ((किताब) पढ्न जाने)
A कप्मु निसाम हिम आत्तो नि ने ग ? (यहाँ स्कूल कता पो छ ?)
B ना बरबोटे कान्छा रे कुहिम्ले कुदगाङ् ने । (पर बरबोटे कान्छाको घर अगाडि छ )
B आल्ल पेक्मा केसुक्तुई , केन्छूक्तुन्नी ? (अब जान सक्छौ कि सक्तैनौ ?)
A आल्ल पेक्मा सुक्तुङइया । (अब जान सक्छु होला कि)
A खेने युङे आङ्गा पेक्का रो । (तिमी बस म हिंडे है)
B ल ल याम्मो तुम्सिरो । (ल ल फेरी भेटौ है)

Meaning:-
थासिङमा = कतै हिंड्नु (यात्रामा), बाटो लाग्नु
केधासिङ = हिड्यौ (जान लाग्नु)
पेक्मा = जानु
के बेक्पा = (तिमी) जाने
निसाम हिम = स्कूल
कप्मो/ कप्मु = यहाँ,
ना = पर
साप्ला = किताब , कागज
निप्मा = पढ्नु, गन्नु
निच्छे = पढ्नलाई
तगाङ् = अगाडि, सामुन्ने, अघिल्तिर
कुदगाङ्= उस्को/ त्यस्को अगाडि
ने = छ
ने ग = छ त
सुकमा = सकनु, सामर्थ हुनु, सक्षम हुनु
के सुकतुई = (तिमी) सकछौ के
केन्छुकतुन्नी = (तिमी) सत्तैनौ (होला कि)
सुकतुङ = (म) सकछु
ई = जिज्ञासा वा आश्चार्यको भाव ब्यक्त गर्न आउने शब्द 'की' 'नी' 'है' आदी
ईया = कि है
सुकतुङईया = सक्छु होला कि
याम्मो , याम्मु = फेर

Copyright © 2017 Kirat Yakthung Chumlung UK. All Rights Reserved.